W jaki sposób zagraniczny przewoźnik może wykonać przewóz wewnątrz Euroazjatyckiej Unii Gospodarczej?

Wraz z wejściem w życie nowego kodeksu Euroazjatyckiej Unii Gospodarczej nastąpiła m.in. pewna istotna zmiana dla przewoźników zagranicznych. Uzyskali oni możliwość wykonywania przewozu ładunku, pasażerów i bagażu pomiędzy krajami członkowskimi EAUG.

Obowiązujący dotychczas kodeks celny Unii Celnej nie dawał takie możliwości. Należy jednak zaznaczyć, że ograniczenie dotyczące wykonywania tego rodzaju przewozów nie odnosi się do zakresu ustawodawstwa regulującego system zezwoleń w międzynarodowych przewozach drogowych, lecz do zakresu prawa celnego. To właśnie ustawodawstwo celne nadając znajdującym się na terytorium EAUG zagranicznym środkom transportu status środka transportu w przewozie międzynarodowym ustanawia szereg ograniczeń co do ich wykorzystania.

Kodeks celny EAUG faktycznie umożliwił zagranicznym przewoźnikom wykonanie przewozu rozpoczynającego się na terytorium jednego kraju członkowskiego EAUG (Armenia, Białoruś, Kazachstan, Kirgizja i Rosja) i kończącego się na terytorium drugiego kraju członkowskiego EAUG. Jednak nie obeszło się bez szeregu ograniczeń w tym zakresie.

Zgodnie z kodeksem celnym Euroazjatyckiej Unii Gospodarczej tego rodzaju przewóz można wykonać w następujących przypadkach: 

  1. Jeśli wykonanie takiego przewozu dopuszczają umowy międzynarodowe w zakresie transportu drogowego krajów członkowskich zawarte ze stroną trzecią;
  2. Jeśli taki przewóz wykonywany jest w ramach limitów wielostronnych Europejskiej Konferencji Ministrów Transportu a państwa członkowskie, na których terytorium rozpoczyna się i kończy ten przewóz, są członkami ww. Konferencji.   

Rozpatrzmy każdy z tych warunków.

Warunek pierwszy zakłada konieczność istnienia umowy międzynarodowej zawartej ze strona trzecią w zakresie transportu drogowego. 

Niestety kodeks celny EAUG nie daje odpowiedzi na pytanie o jaką umowę chodzi i jaka powinna być treść stosownego zapisu w tej umowie.

Ponadto w dalszym ciągu pozostaje nierozstrzygnięta kwestia czy kodeks celny EAUG przewiduje zawarcie nowych umów między krajami, czy też dopuszcza stosowanie przepisów z wcześniejszych uzgodnień międzynarodowych.

Najbliższe w intencji do tego wymogu są umowy międzynarodowe o międzynarodowych przewozach drogowych, które na chwilę obecną obowiązują z wieloma krajami (patrz: tabela poniżej).

W ww. umowach w zasadzie zawarty jest zapis pozwalający przewoźnikom umawiających się stron wykonywać przewozy z/do terytorium kraju trzeciego.

Formalnie biorąc zapis ten jest zgodny z ww. wymogiem zawartym w kodeksie celnym EAUG.

Aktualnie obowiązujące umowy międzynarodowe o międzynarodowych przewozach drogowych

Nazwa kraju Rosja
(data zawarcia umowy)
Białoruś
(data zawarcia umowy)
Łotwa 22.02.1995 01.02.1995
Litwa 18.11.1993 30.06.1993
Polska 30.08.1996 20.05.1992
Ukraina 21.03.1995 17.12.1992
Estonia 04.07.2000 11.06.1996

Znając jednak dość specyficzne podejście organów celnych krajów EAUG do wielu kwestii związanych z interpretacją przepisów prawnych, trzeba wykazać się dużą ostrożnością ponieważ kary za wykroczenia związane z wykorzystaniem środka transportu w przewozie międzynarodowym na terytorium krajów EAUG są dość wysokie.

Oprócz kary w postaci grzywny administracyjnej przewoźnik zagraniczny, który popełnił wykroczenie administracyjne ma obowiązek zapłacenia cła wwozowego za środek transportu.

W tych okolicznościach zalecamy aby krajowe stowarzyszenia międzynarodowych przewoźników drogowych i właściwe ministerstwa zwróciły się do stałego transnarodowego organu EAUG czyli do Euroazjatyckiej Komisji Ekonomicznej, Federalnej Służby Celnej Federacji Rosyjskiej i Państwowego Komitetu Celnego Republiki Białoruś z zapytaniem o możliwość zastosowania ww. zapisów zawartych w umowach międzynarodowych o międzynarodowych przewozach drogowych, w celu wyjaśnia tej kwestii.

Warunek drugi dotyczy wykorzystania do przewozu zezwolenia CEMT. 

Tutaj jest mniej wątpliwości co do zrozumienia i spełnienia tego warunku. Zagraniczni przewoźnicy powinni jednak pamiętać, że członkiem Europejskiej Konferencji Ministrów Transportu (EKMT/CEMT) jest tylko Armenia, Białoruś i Rosja.

Z tego wynika, że przewóz rozpoczynający się i kończący się w Kazachstanie i Kirgizji na podstawie zezwolenia CEMT jest niemożliwy!

Na zakończenie trzeba zaznaczyć, że możliwość wykonania przewozu między krajami członkowskimi EAUG przewidziana w kodeksie celnym EAUG nie zwalnia przewoźnika z konieczności przestrzegania wymogów systemu zezwoleń.

Więcej informacji o bezpiecznym wykonywaniu przewozów międzynarodowych możecie Państwo uzyskać w naszej grupie OBRONA PRZEWOŹNIKÓW MIĘDZYNARODOWYCH na Facebooku i Vkontakte oraz na naszej stronie w odnawianych co tydzień działach Pytania-Odpowiedzi i innych naszych publikacjach oraz na seminarium w Mińsku 15 marca 2018 r.

Powodzenia na drogach!

Dmitrij Iwanow
Partner, Główny Prawnik
Firmy Prawniczej „URVEST”

Data publikacji 13.02.2018

PNB BANKА. Как вкладчику возвратить свои деньги?

Как минимизировать таможенные риски?
Направьте заявку в разделе «ТАМОЖЕННЫЙ АУДИТ»

Как получить свои деньги за неоплаченную перевозку?
Направьте заявку в разделе «ВЗЫСКАНИЕ ЗАДОЛЖЕННОСТИ ЗА ФРАХТ»

Как избежать штрафа в размере 100 000 - 200 000 рублей?
Проверьте правильность заполнения разрешение на международную перевозку в разделе «ПРОВЕРКА ДОЗВОЛА»